Mimesis i przemoc u podstaw Girardowskiej teorii kształtowania się zjawisk kulturowo-społecznych

W artykule przeanalizowano podejście René Girarda do pojęcia mimesis i zjawisk kulturowych opartych na zjawiskach mimetycznych. Na podstawie jego publikacji uporządkowano wielopłaszczyznowe i niekiedy wielorakie rozumienie przez Girarda zjawiska mimesis oraz traktowanie go jako jednego z najważniejs...

Full description

Saved in:  
Bibliographic Details
Subtitles:Mimesis and Violence at the Basis of Girard’s Theory of How Cultural and Social Phenomena Are Shaped
Main Author: Urbańsak-Szymoszyn, Anna (Author)
Format: Electronic Article
Language:Polish
Check availability: HBZ Gateway
Interlibrary Loan:Interlibrary Loan for the Fachinformationsdienste (Specialized Information Services in Germany)
Published: 2013
In: Rocznik antropologii historii
Year: 2013, Volume: 3, Issue: 2(5), Pages: 51-82
Standardized Subjects / Keyword chains:B Girard, René 1923-2015
B Mimesis
B Violence
Further subjects:B rytuał ofiarniczy
B kozioł ofiarny
B René Girard
B Mimesis
B Violence
B kryzys mimetyczny
B sacrificial ritual
B przemoc
B Scapegoat
B mimetic crisis
Online Access: Volltext (kostenfrei)
Volltext (kostenfrei)
Description
Summary:W artykule przeanalizowano podejście René Girarda do pojęcia mimesis i zjawisk kulturowych opartych na zjawiskach mimetycznych. Na podstawie jego publikacji uporządkowano wielopłaszczyznowe i niekiedy wielorakie rozumienie przez Girarda zjawiska mimesis oraz traktowanie go jako jednego z najważniejszych fundamentów działań kulturowo-społecznych. Na początku streszczono opinie naukowców dotyczące Girarda i jego teorii. Następnie przeanalizowano pojęcia występujące w jego pismach: imitatywność, mimesis, pożądliwość, trójkąt mimetyczny, odróżnorodnienie, scandalon, model-rywal, hubris, układ bliźniaczy, mimesis rywalizacji, mimesis antagonistyczna, mimesis tłumu, mimesis pojednawcza, kryzys mimetyczny. W drugiej części artykułu przeanalizowano rolę mimesis w rozpadzie grupy społecznej i ścisłe z tym powiązanie stereotypów prześladowczych i kozła ofiarnego. Podkreślono związek mimesis z kulturą i religią, w tym z systemem zakazów (tabu), oraz rolę, jaką pełni zjawisko sakralizacji ofiary. Artykuł kończy się wypunktowaniem kilku wspomnianych przez Girarda form zabezpieczenia społecznego przed kryzysem mimetycznym: system sądowniczy, mitologia, normy, zakazy oraz rytuały, w tym ofiarniczy, a także opętanie rytualne i obrzędowe użycie masek.
In the paper, the author analyses René Girard’s approach to the notion of mimesis and cultural phenomena based on mimetic phenomena. On the basis of his publications, the author ordered Gerard’s multi-layer and sometimes manifold understanding of the phenomenon of mimesis and its treatment as one of the most important foundations of cultural and social activities. At the beginning of the paper, the author summarised the opinions of scholars regarding both Girard himself and his theories. Then, she analysed the following of Girard’s concepts: mimetic imitation, mimesis, acquisitive desire, triangle of mimetic desire, deindividuation, scandalon, model-rival, hubris, twin system, mimesis of rivalry, antagonistic mimesis, mimesis of the crowd, conciliatory mimesis, and mimetic crisis. In the next part, the author analyses the role of mimesis in the breakup of a social group and its close connection with stereotypes of persecution and scapegoating. She emphasises the connection of mimesis with culture and religion, including the system of prohibitions (taboos) and the role of the phenomenon of the sacralisation of sacrifice. Finally, the paper lists several forms (mentioned by Girard) of social protection against the mimetic crisis: the judicial system; mythology; norms; prohibitions; rituals, including the sacrificial one, as well as ritualistic frenzy and use of masks.
Contains:Enthalten in: Rocznik antropologii historii