Die Ontstaan en Ontwikkeling van die Pan-Afrikanisme en due implikasies daarvan - Walt, A. J. H. van der (Koers, 1961)
Dit was nie voor 1880 dat tropiese Afrika, dil is die grootste gedeelte van Wes-, Oos- en Midde-Afrika, deur ontdekkingsreisigers,handelaars en sendelinge tot so ’11 mate ontsluit is, dat dit in die vaarwater van die wêreldpolitiek geraak het nie. Lank voor hierdie tyd is natuurlik steunpunte aan die Wes-, Suid- en Ooskusdeur die Portugese en later die Nederlanders en Engelse eset ter wille van óf dieslawehandel en/óf as steunpunte op dielarig handelsweg na die ryke Ooste.